Stoomtram Purmerend-Alkmaar 1895-1931 -- De Schermer
Indexpagina
Stoomtram door de Beemster en de Schermer
Purmerend (station)
Purmerend (kanaal)
Zuidoostbeemster
Middenbeemster
De Rijp
Schermerhorn
Schermer
Alkmaar
Overige foto's
Tramlijn door de Purmer en de Zuidpolder
Stoomtram door de Egmondermeer
Zuiderkogge-tramlijn
De poldermolens van de Beemster
De opschepingen van de Beemster
Twintig overhalen in de Beemster?

De meeste foto's zijn aanklikbaar voor een vergroting. Links staan de historische foto's, rechts de actuele.

Vergroting niet beschikbaar

In de Schermer volgde de tramlijn de gehele Noordervaart langs de zuidelijke oever. Kaart uit 1904.

Klik voor vergroting

De houten trambrug over de Schermerringvaart, op achtergrond de beroemde molens bij Schermerhorn. Vanwege de breedte van de ringvaart rustte de brug op 2 houten jukken, waarop de hoofdliggers in de lengte konden schuiven om spanningen te vermijden. Aan weerszijden waren op de uiteinden van de dwarsliggers grenen derailleerbalken bevestigd. Tussen de rails was een houten vlonder gelegd zodat spoorwerkers gemakkelijk konden oversteken.
Direct over de brug staat op de Schermerdijk het wachthuisje van halte De Drie Molens.


Klik voor vergroting

De trambrug en het wachthuisje vanaf de zijkant gezien. Wie vanaf hier de tram wilde nemen kon bij de molenaar van de bovenmolen een kaartje kopen. Bovenmolen E bestaat nog steeds, bovenmolen F werd in juli 1936 gesloopt.
Prentbriefkaart, Leonar nr. 1631.

Klik voor vergroting
Klik voor vergroting
De tram uit Alkmaar is middenmolen/ondermolen C gepasseerd en rijdt nu bij middenmolen/ondermolen D, deze molen is tegenwoordig als museummolen in gebruik.
Foto genomen in oktober 2005.


Vergroting niet beschikbaar



Klik voor vergroting

De drie molens in de 60- / 70-er jaren. Vanaf station Schermerhorn (lokatie boven buiten beeld) lag de trambaan wat langer rechtdoor dan de huidige weg en boog pas op het nu driehoekige eilandje in de richting van de Noordervaart. Over de houten brug ging het dan verder langs de rustige zuidelijke oever van de vaart.
De drie molens, een bovenmolen en twee middenmolens, zijn overgebleven van de oorspronkelijke dubbele driegang met zes schepradmolens. Toen rond 1850 de opvoerhoogte per molen groter werd doordat de schepraderen werden vervangen door vijzels, werden beide oorspronkelijke ondermolens verwijderd, en namen de beide middenmolens die functie over.
Meer informatie over de molens is te vinden op De Molendatabase.

Klik voor vergroting

In de Schermer werd veel kool verbouwd. Omdat de tram geen aansluiting had bij de groenteveiling in Alkmaar of Broek op Langedijk, werden de kolen per schuit vervoerd. Hier wordt naast de trambaan een schuit in de Noordervaart vol geladen. Klik hier om te zien hoe de schuit zijn weg vervolgt.
Foto: tijdschrift Noord-Holland in woord en beeld.

Klik voor vergroting

Laad- en losspoor met verhoogd perron alsmede aanlegsteiger te Stompetoren. Even verder ligt de wisselplaats met de passagiershalte.
Dank aan Erik Baas voor de foto.



Klik voor vergroting

De tram uit Alkmaar nadert de halte in Stompetoren, bij Garage Houtkooper.

Klik voor vergroting Klik voor vergroting
En hier is loc 10 "Schermer" met zijn rijtuigen aangekomen bij de wisselplaats. Foto genomen omstreeks 1903. Deze foto werd ook gebruikt als basis voor een prentbriefkaart ter gelegenheid van de stoomtramlijn Egmond-Alkmaar. Foto genomen in oktober 2005.


Klik voor vergroting

De TNHT-machinist wacht geduldig tot de fotograaf alle inwoners van Stompetoren heeft vereeuwigd, en zal zijn passagiers dan verder rijden naar Alkmaar.

Klik voor vergroting

Prentbriefkaart, uitgave Louis Frankenberg, Alkmaar.



Klik voor vergroting Klik voor vergroting
Uitzicht vanaf de Schermerringdijk, langs de Noordervaart in de richting Stompetoren. Het buurtschap De Omval was nog niet doorsneden door de ringweg van Alkmaar. Dezelfde plek in september 2005. Over de hele lengte van het buurtschap is de Noordervaart gedempt.


Klik voor vergroting Klik voor vergroting
Schitterende actiefoto van het westelijke einde van de Noordervaart, bij de Omval (gemeente Alkmaar), uit een tijdschrift van 29 oktober 1926. Links zwoegt de tram naar Alkmaar tegen de helling op, zodadelijk zal hij via de houten brug over de ringsloot de Schermer verlaten. Daarnaast de brug voor het overige verkeer, met ervoor de gesloten slagboom van de tol. Achter de tol is een boerderij te zien in de Kraspolder. Rechts van de tol de overhaal, waar een koepraam of koolschuit onderweg is tussen de Noordervaart en de ringsloot. Dezelfde plek in september 2005: het enige dat nog herkenbaar is zijn de beide wegen en het huisje rechts achter.
Na opheffing van de tramlijn werd op de plek van de ringsloot het Kanaal Omval - Kolhorn gegraven, waarvoor de bruggen en de boerderij verdwenen. Na aanleg van de ringweg van Alkmaar werd dit eind van de Noordervaart gedempt.


Vergroting niet beschikbaar

Plattegrond van de Omval met in stippellijnen de ontworpen tracés van de Provinciale weg, de Nieuwe Schermerweg en het te graven Kanaal Omval - Kolhorn.
Vervaardigd door de Dienst Gemeentewerken Alkmaar, 1936. Bron: Regionaal Archief Alkmaar.
In 2006 wordt weer veel veranderd: de rondweg van Akmaar wordt voorzien van ongelijkvloerse kruisingen.

Verder naar Alkmaar

Impressum
© 2006 Michiel Hooijberg.

Klik hier voor de Indexpagina.